खाणे आणि पिणे

चीनमध्ये अन्नाची ॲलर्जी किंवा विशेष आहारासह जेवण

हा लेख इंग्रजीतून भाषांतरित केला आहे. मूळ इंग्रजी लेख वाचा.

चीनमध्ये ॲलर्जी, शाकाहार, व्हीगन, हलाल किंवा ग्लुटेन-मुक्त गरजा कशा सांगाव्यात, लपलेले घटक कोणते आणि लेखी कार्ड का उपयोगी.

माहिती तपासली: ३१ ऑक्टोबर, २०२६ · Chinese for Travel टीम

थोडक्यात

मुख्य वाक्य 我对___过敏 (Wǒ duì ___ guòmǐn, “मला ___ ची ॲलर्जी आहे”); ऑर्डरपूर्वी बोला आणि लेखी दाखवा.
लपलेले घटक मोठा धोका: सुरक्षित दिसणाऱ्या अन्नात शेंगदाणा तेल, डुकराची चरबी, चिकन रस्सा, ऑयस्टर सॉस, सुकवलेली कोळंबी, गव्हाचा सोया सॉस असू शकतो.
素食 (sùshí), शाकाहार, अनेकांना समजतो; मांसाचा रस्सा, चरबी, मासेही खात नाही हे स्पष्ट करा.
कार्ड स्वयंपाकघरापर्यंत संदेश पोहोचवते, सुरक्षिततेची हमी नाही; तीव्र ॲलर्जीसाठी डॉक्टरांनी दिलेली औषधे सोबत ठेवा.
मुख्य भूमी चीनमध्ये वैद्यकीय आणीबाणीत रुग्णवाहिकेसाठी 120 करा.

रेस्टॉरंटला ॲलर्जी चिनी भाषेत कशी सांगावी?

我对___过敏 (Wǒ duì ___ guòmǐn), “मला ___ ची ॲलर्जी आहे”, वापरा: 我对花生过敏 म्हणजे शेंगदाण्याची ॲलर्जी. बसल्यावर, ऑर्डरपूर्वी सांगा; प्रत्येक पदार्थाबद्दल विचारा आणि स्वयंपाकघरात खात्री करायला सांगा. ऑर्डर घेणारा सहसा आचारी नसतो; म्हणून अचूक पोहोचवण्यासाठी लेखीही दाखवा.

आधी सांगाटेबलावर बसताच वेटरला तुमच्या ॲलर्जीबद्दल सांगा आणि लिहिलेले कार्ड दाखवा.
प्रत्येक पदार्थ विचारापदार्थाकडे बोट दाखवून त्यात तुमचा ॲलर्जी निर्माण करणारा घटक आहे का विचारा. सॉसमध्ये काय आहे हेही विचारा; पदार्थाच्या नावात सॉसचे घटक क्वचितच दिलेले असतात.
स्वयंपाकघरात खात्री करायला सांगाते घटक नसल्याची खात्री मागा आणि हे फार महत्त्वाचे असल्याचे सांगा.
संकोचाकडे लक्ष द्याअस्पष्ट उत्तर असल्यास साध्या वाफवलेल्या भाज्या/भात घ्या किंवा दुसरीकडे खा.
आलेले अन्न तपासाखाण्याआधी पाहा. शेंगदाणे, तीळ किंवा कोळंबी दिसल्यास संदेश पोहोचला नाही.

ॲलर्जी स्पष्ट करणे

我对花生过敏。

Wǒ duì huāshēng guòmǐn.

मला शेंगदाण्यांची ऍलर्जी आहे.
我对海鲜过敏。

Wǒ duì hǎixiān guòmǐn.

मला सीफूडची ऍलर्जी आहे.
我对坚果过敏。

Wǒ duì jiānguǒ guòmǐn.

मला नटांची ऍलर्जी आहे.
我对牛奶过敏。

Wǒ duì niúnǎi guòmǐn.

मला दुधाची ऍलर्जी आहे.
我对鸡蛋过敏。

Wǒ duì jīdàn guòmǐn.

मला अंड्याची ऍलर्जी आहे.
这个菜里面有花生吗？

Zhège cài lǐmiàn yǒu huāshēng ma?

या डिशमध्ये शेंगदाणे आहे का?
请确认这个菜没有这些食材。

Qǐng quèrèn zhège cài méiyǒu zhèxiē shícái.

कृपया खात्री करा की या डिशमध्ये हे घटक नाहीत.
这个对我很重要。

Zhège duì wǒ hěn zhòngyào.

हे माझ्यासाठी खूप महत्वाचे आहे.

ॲलर्जी आणि आहार गरजा धड्यात ऑडिओसह सराव करा. टोन महत्त्वाचे; गरजेआधी ऐकलेले बरे.

चिनी ॲलर्जी कार्ड का बाळगावे?

रेस्टॉरंटमध्ये गोंगाट असतो, कर्मचारी व्यस्त असतात आणि चुकीच्या टोनमुळे शब्दाचा अर्थ बदलू शकतो. चिनी अक्षरांतील कार्डामुळे अंदाज बांधावा लागत नाही: वेटर ते वाचू शकतो, त्याचा फोटो घेऊ शकतो किंवा स्वयंपाकघरात नेऊ शकतो. US CDC प्रवाशांना गंभीर ॲलर्जींची यादी असलेले स्थानिक भाषेतील कार्ड बाळगण्याचा सल्ला देते. ॲलर्जीविषयक सेवाभावी संस्था FARE भेट देत असलेल्या देशाच्या भाषेतील “शेफ कार्ड” सुचवते (CDC, FARE).

चांगले कार्ड ॲलर्जन, प्रतिक्रिया किती गंभीर आणि सामायिक कढई/तेल/भांड्यांचा संपर्क स्पष्ट करते. चिनी ॲलर्जी कार्ड बनवा; Chinese for Travel ॲपही फोनवर ते ठेवते. बॅटरी संपल्यास छापील जादा प्रत ठेवा.

काय खाऊ शकत नाही, अचूक नाव (फक्त सुकामेवा नव्हे, शेंगदाणे), तेल, सॉस, रस्स्यासह.
किती गंभीर, उदा. थोड्यानेही खूप आजारी पडू शकता.
इतर अन्नातून संपर्क: स्वच्छ कढई, ताजे तेल आणि स्वच्छ भांड्यांची विनंती.
नम्र धन्यवाद: आदेशापेक्षा विनंतीसारखे कार्ड अधिक वाचले जाते.

⚠︎ कार्ड म्हणजे हमी नाही

स्वयंपाकघरांत वेगवेगळ्या पदार्थांसाठी तीच कढई आणि तळण्याचे तेल अनेकदा पुन्हा वापरतात. तयार सॉस किंवा मसाल्यात काय आहे हे कर्मचाऱ्यांना माहीत नसेल. “नाही” असे उत्तर हा त्यांच्या परीने केलेला प्रयत्न समजा; सुरक्षिततेचे वचन समजू नका. उत्तर अनिश्चित असल्यास साधे अन्न मागवा किंवा दुसरीकडे जा. प्रत्येक जेवणाच्या वेळी आपत्कालीन औषधे स्वतःजवळ ठेवा.

चिनी अन्नात कोणते लपलेले घटक विचारावेत?

मुख्य घटकापेक्षा तेल, रस्से आणि सॉसमधून आश्चर्ये येतात. हे कार्डावर नावाने लिहा किंवा विचारा.

सामान्य लपलेले घटक
घटक	चिनी	कुठे आढळतो
शेंगदाणे, शेंगदाणा तेल	花生 huāshēng, 花生油 huāshēngyóu	कुंग पाओ चिकन (宫保鸡丁), थंड पदार्थ, नूडल्सवरील घटक, मिरची तेल, तळणी तेल
तीळ, तिळाचे तेल/पेस्ट	芝麻 zhīma, 香油 xiāngyóu, 芝麻酱 zhīmajiàng	थंड नूडल्स, सॅलड सॉस, हॉट पॉट चटण्या
डुकराची चरबी	猪油 zhūyóu	परतलेले पदार्थ, नूडल सूप, पापुद्र्याच्या पेस्ट्री
मांस/चिकन रस्सा, चिकन स्टॉक पावडर	高汤 gāotāng, 鸡精 jījīng	भाज्या, टोफू, सूप
ऑयस्टर सॉस	蚝油 háoyóu	परतलेल्या पालेभाज्या, गोमांस पदार्थ
सुकवलेली कोळंबी	虾皮 xiāpí, 虾米 xiāmǐ	सूप, वॉनटॉन, काही भाजीपदार्थ
सोया सॉस	酱油 jiàngyóu	जवळपास सर्वांत; सहसा गव्हाने आंबवलेला
अंडी	鸡蛋 jīdàn	फ्राइड राइस, नूडल्स, पीठमिश्रणे, सारणे
अजिनोमोटो (MSG)	味精 wèijīng	अनेक खारे/चविष्ट पदार्थ

शेंगदाणा ॲलर्जी असल्यास तेलही टाळावे का हे प्रवासाआधी तज्ज्ञांना विचारा. स्वयंपाकघराला 用什么油 (yòng shénme yóu), कोणते तेल, विचारा.

मी शाकाहारी आहे हे कसे सांगावे?

我是素食者 (Wǒ shì sùshí zhě, “मी शाकाहारी”) किंवा रोजचे 我吃素 (wǒ chī sù) म्हणा. तरी भाजीला थोडे डुकराचे मांस, चिकन रस्सा किंवा चरबी चालते असे आचारी समजेल. 我不吃肉 (wǒ bù chī ròu, “मांस खात नाही”), 不要高汤 (bú yào gāotāng, “मांस रस्सा नको”), 不要猪油 (bú yào zhūyóu, “डुकराची चरबी नको”) जोडा. व्हीगनसाठी 纯素 (chún sù), अंडी/दुग्धजन्यही नको सांगा.

अनेक लोकप्रिय भाजीपदार्थांत परंपरेने मांस घातले जाते: मापो टोफू (麻婆豆腐) मध्ये सहसा डुकराचा खिमा असतो. माशाच्या सुगंधाचे वांगे (鱼香茄子) यात मासा नसतो, पण अनेकदा डुकराचे मांस असते. हे पदार्थ 不放肉 (bú fàng ròu, “मांस न घालता”) मागा.

मंदिरांजवळ अनेकदा आढळणारी बौद्ध शाकाहारी रेस्टॉरंट (素食餐厅 sùshí cāntīng किंवा 素菜馆 sùcàiguǎn) हा सर्वात सोपा पर्याय असतो. धार्मिक कारणांनी त्यांपैकी अनेक ठिकाणी लसूण, कांदा आणि इतर उग्र वासाच्या वनस्पतीही टाळतात. तिथले “नकली मांस” अनेकदा गव्हाचे ग्लुटेन (面筋, miànjīn) किंवा सोयापासून बनवलेले असते (China Vegans).

आहार आणि पदार्थांचे प्रश्न

我是素食者。

Wǒ shì sùshí zhě.

मी शाकाहारी आहे.
有素食的菜吗？

Yǒu sùshí de cài ma?

तुमच्याकडे शाकाहारी पदार्थ आहेत का?
这个菜里面有什么？

Zhège cài lǐmiàn yǒu shénme?

या डिशमध्ये काय आहे?
我不吃猪肉。

Wǒ bù chī zhūròu.

मी डुकराचे मांस खात नाही.
我不吃牛肉。

Wǒ bù chī niúròu.

मी गोमांस खात नाही.
请不要放香菜。

Qǐng búyào fàng xiāngcài.

कृपया कोथिंबीर घालू नका.

चीनमध्ये हलाल अन्न मिळते का?

हो. 清真 (qīngzhēn, हलाल) पाट्या शोधा; अनेकदा हिरव्या, अरबी लिपीसह. बहुतेक शहरांत मिळते; अनेक लानझोऊ बीफ नूडल दुकाने (兰州牛肉面), उत्तर-पश्चिमेकडील मटण सळ्या/हाताने ओढलेले नूडल्स हलाल असतात. 清真 बाहेर डुकराचे मांस/चरबी सामान्य; 我不吃猪肉 (“डुकराचे मांस खात नाही”) सांगून चरबी/रस्सा विचारा.

ग्लुटेन-मुक्त खाता येते का?

ग्लुटेन-मुक्त खाणे शक्य आहे, पण काळजी घ्यावी लागते. ग्लुटेनचा शब्द 麸质 (fūzhì) रेस्टॉरंटमध्ये फारसा माहीत नसतो, म्हणून त्याऐवजी गहू (小麦, xiǎomài) आणि सोया सॉस नावाने सांगा. सोया सॉस प्रचंड विविध पदार्थांत वापरतात आणि तो सहसा गव्हासह आंबवलेला असतो, म्हणून त्याच्याकडे मुख्य लक्ष द्यावे. नूडल्स, डंपलिंग, बन आणि तळण्यासाठीची अनेक पीठमिश्रणे गव्हाची असतात; बौद्ध रेस्टॉरंटमधील नकली मांस अनेकदा शुद्ध ग्लुटेन असते.

साधा भात, वाफवलेला मासा, फक्त तेल-मिठात भाज्या, भाताची पेज (粥, zhōu) सहसा सुरक्षित सुरुवात. अनेक सीलिअॅक प्रवासी ग्लुटेन-मुक्त सोया सॉसच्या छोट्या बाटल्या/पाकिटे आणतात. इतर अन्नाचा संपर्क पूर्ण टाळायचा असल्यास कार्डावर लिहा.

पॅकबंद अन्नावर ॲलर्जन लिहिलेले असतात का?

अजून विश्वासार्हपणे नाही. आधी पॅक केलेल्या अन्नासाठी चीनचे सुधारित GB 7718-2025 लेबलिंग मानक आठ गटांतील ॲलर्जनची माहिती देणे बंधनकारक करते. त्यांत ग्लुटेनयुक्त धान्ये, शेंगदाणे, झाडांचे सुकामेवे, अंडी, दूध, सोया, मासे आणि कवचधारी जीव आहेत. मात्र ते १६ मार्च २०२७ पासूनच लागू होते (ChemLinked सारांश). ऑक्टोबर २०२६ नुसार ॲलर्जन सूचना नसलेल्या खाऊतही तुमचा ॲलर्जन असू शकतो, म्हणून घटकांची यादी (配料, pèiliào) वाचा किंवा विचारा.

ॲलर्जीची प्रतिक्रिया आल्यास काय करावे?

डॉक्टरांनी सांगितल्याप्रमाणे आपत्कालीन औषध वापरा आणि 120 करा किंवा जवळच्याला सांगा. 我过敏了 (“ॲलर्जीची प्रतिक्रिया होत आहे”) म्हणा, कार्ड दाखवा. हॉटेल/रेस्टॉरंट कर्मचारी कॉल करून चिनी पत्ता देऊ शकतात.

निघण्यापूर्वी तयारी करा. डॉक्टरांनी दिलेली स्वतःची आपत्कालीन औषधे संपूर्ण प्रवासाला पुरतील इतकी, शिवाय जादा साठा, हातसामानात आणा. मुख्य भूमी चीनमध्ये तेच उत्पादन मिळेलच असे नाही. वैयक्तिक वापरासाठी वाजवी प्रमाणातील औषधांना सीमाशुल्कातून परवानगी आहे (Shanghai government); प्रिस्क्रिप्शन किंवा डॉक्टरांचे पत्र बरोबर ठेवा. औषधे आणि रुग्णालय मार्गदर्शकात नियम स्पष्ट केले आहेत आणि आपत्कालीन नंबर मार्गदर्शकात फोनवर काय बोलावे ते आहे.

आणीबाणीत

我过敏了。

Wǒ guòmǐn le.

मला ऍलर्जी आहे.
我呼吸困难。

Wǒ hūxī kùnnán.

मला श्वास घेण्यास त्रास होत आहे.
这是紧急情况。

Zhè shì jǐnjí qíngkuàng.

ही आपत्कालीन परिस्थिती आहे.
请叫救护车。

Qǐng jiào jiùhùchē.

कृपया ॲम्ब्युलन्सला कॉल करा.
请打120。

Qǐng dǎ yāo èr líng.

कृपया 120 वर कॉल करा.
请带我去医院。

Qǐng dài wǒ qù yīyuàn.

कृपया मला हॉस्पिटलमध्ये घेऊन जा.

आजार आणि डॉक्टर धडा आणि मूलभूत आणीबाणी धडा पुढचे बोलणे शिकवतात.

नेहमी विचारले जाणारे प्रश्न

चिनी रेस्टॉरंटना इतर अन्नातून संसर्ग/संपर्क समजतो का?

नेहमी नाही. कढई, तेल, भांडी सामायिक; कार्डावर संपर्काचा उल्लेख करा आणि शंका असल्यास साधे पदार्थ निवडा.

MSG नको असे मागता येते का?

हो: 不要放味精 (bú yào fàng wèijīng). चिकन स्टॉक पावडर (鸡精) आणि तयार सॉसही वापरतात; सर्व चववर्धक निघतीलच असे नाही.

ॲलर्जी असताना रस्त्यावरचे अन्न सुरक्षित का?

तपासणे कठीण. तेच तेल/तवा अनेक पदार्थांसाठी आणि प्रश्नांना वेळ कमी; तीव्र ॲलर्जी असलेले अनेकदा टाळतात.

ॲलर्जी असताना हॉट पॉट खाता येतो का?

साधा रस्सा निवडून घटक विचारा; सामायिक भांड्यात सर्व शिजते. काही साखळ्यांत स्वतंत्र भांडी. सॉसमध्ये तीळ पेस्ट/कुटलेले शेंगदाणे असतात; कर्मचाऱ्यांकडून मिसळून घ्या किंवा टाळा.

यासाठी मँडरिनचा सराव करा

स्रोत

माहिती तपासली: ३१ ऑक्टोबर, २०२६. नियम बदलतात; प्रवासापूर्वी अधिकृत स्रोत तपासा.